2019 – 129 jaar Javaanse immigratie

Gamelanklanken in het Wereldhuis werd in samenwerking met Brabantse Kumpulan en het Wereldhuis in Boxtel gerealiseerd. Het was vooral bedoeld als een ontmoeting met ouderen. Opnieuw stond de gamelan centraal om mensen bewust te maken van de campagne voor behoud van de gamelan.

De ouderen genoten zichtbaar van het programma dat bestond uit muziek, dans en een wayang kulit voorstelling verzorgd door de gamelangroepen verenigd in het Netwerk Surinaams-Javaanse Gamelan.

Op 15 december 2019 werd speciaal met de culturele groepen die deel uitmaken van de Vereniging Gotong Rojong een consultatie gehouden. Ook zij werden geïnformeerd over het UNESCO verdrag en de voorgenomen initiatieven gericht op behoud van de gamelan.

2018 – 128 jaar Javaanse immigratie

128 jaar Javaanse immigratie werd benut om door te gaan met de consultaties die tot doel hebben om de Javaans-Surinaamse gemeenschappen in Nederland te informeren over het ‘UNESCO Verdrag ter bescherming van immaterieel erfgoed’ en met hen van gedachten te wisselen over de kansen en mogelijkheden die de implementatie van het verdrag biedt voor behoud van het Surinaams-Javaans cultureel erfgoed. Een belangrijk gesprekspunt was de vraag, of en zo ja, welk element van het Surinaams-Javaans cultureel erfgoed het meest in aanmerking komt voor bescherming.

Hiermee gaf STICHJI gevolg aan de aanbeveling die naar voren kwam tijdens de allereerste consultatie bij de herdenking en viering 127 jaar Javaanse immigratie op 21 oktober 2017. Toen werd de aanbeveling opgetekend dat meerdere bijeenkomsten nodig zijn voor een bredere betrokkenheid en draagvlak vanuit de gemeenschap.

Drie bijeenkomsten werden gerealiseerd, respectievelijk in Hoogezand op 22 juli, in Amsterdam op 19 augustus en in Rotterdam op 9 december 2018. In Hoogezand werd samengewerkt met Rumah Bersama Hoogezand. De bijeenkomst die bedoeld was voor de organisaties in het noorden werd gehouden in de ontmoetingsruimte van de woongemeenschap ‘Langkoeas’.

De bijeenkomst in Amsterdam was een samenwerking met Welzijnsvereniging Bangsa Jawa Suriname in Amsterdam. De goed bezochte bijeenkomst werd feestelijk afgesloten met een optreden van de terbangangroep van Bangsa Jawa.

Bij beide bijeenkomsten kwam in de dialoog met het aanwezige publiek naar voren dat de Surinaams-Javaanse gamelan het meest in aanmerking komt om beschermd te worden. Men was het erover eens dat acties nodig zijn om te voorkomen dat de gamelan verloren gaat. Verlies van de gamelan heeft verreikende consequenties. Als de gamelan verloren gaat, blijft niets over van de uitvoerende kunsten die met begeleiding van gamelanmuziek worden uitgevoerd. Bovendien betekent het ook het verlies van het traditioneel muzikaal erfgoed van de Javanen in Suriname. Het voorstel om de gamelan als eerste voor te dragen voor bijschrijving op de inventaris immaterieel erfgoed in Nederland vond algemene instemming.

Met deze uitkomst, organiseerde STICHJI op 9 december 2018 een consultatie met de acht gamelangroepen. De consultatie werd gefaciliteerd door stichting BARR. Met de gamelangroepen werd van gedachten gewisseld over de noodzaak tot behoud van de gamelan. Ook werden de gamelangroepen geïnformeerd over de mogelijkheden én de verantwoordelijkheden bij een voordracht voor de Nederlandse inventaris. De gamelangroepen reageerden positief en gaven blijk achter de voornemens te staan om aan het behoud van de gamelan te werken. Zij bekrachtigden hun goedkeuring met hun instemming om een netwerk te vormen. Het Netwerk wordt de drager van het initiatief met STICHJI als penvoerder en coördinator.

Consultatie Immaterieel Cultureel Erfgoed

 

Zaterdag 21 oktober 2017 vond in Sunrise te Rotterdam de Publieke consultatie Immaterieel Cultureel Erfgoed plaats. Wij kijken terug op een goede bijeenkomst. Bezoekers van de consultatie hebben informatie ontvangen en weten meer over het onderwerp immaterieel cultureel erfgoed. Dat is winst.

Pieter van Rooij, adviseur erfgoedzorg van het Kenniscentrum Immaterieel Erfgoed Nederland informeerde de zo’n 150 geïnteresseerde aanwezigen het publiek over het UNESCO Verdrag ter bescherming van Immaterieel Cultureel Erfgoed en wat in Nederland wordt gedaan om het verdrag te implementeren. Ook heeft het publiek een indruk gekregen wat de nationale inventaris behelst en hoe langdurig en ingewikkeld het proces van aanmelding kan zijn. Myrna Wezel, consultant Cultureel erfgoed, deelde in haar presentatie haar praktijkervaringen met het inventarisatie- en voordrachtsproces.

Er waren vragen en opmerkingen die begrijpelijkerwijs werden gesteld omdat de inleidingen te kort waren om op alle facetten in te gaan. Wij trekken de conclusie dat meer bijeenkomsten nodig zijn om duidelijk te maken wat de functie en de werking is van de nationale inventaris (het is geen archief!) en welke mogelijkheden de aanmelding biedt om ons erfgoed te borgen. Tevens dient het besef er te zijn dat het hele proces van aanmelding en het onderhoud van erfgoed, onze eigen verantwoordelijkheid is als gemeenschap van Javaanse Surinamers in Nederland, ook financieel.

Hoewel de aanwezigen van mening zijn dat de stap genomen moet worden om ons erfgoed aan te melden, is er een lange weg te gaan. Het is fijn dat er mensen zijn die hun vinger hebben opgestoken en daarmee zichzelf hebben opgegeven om mee te denken hoe het proces van eventuele aanmelding aangepakt moet worden, met tegelijkertijd aandacht voor versterking van de bewustwording en draagvlak.

Dank aan alle aanwezigen en hun participatie. Groot is onze dank aan St. B.A.R.R. en aan alle vrijwilligers en donateurs.

Bekijk de foto’s hier.